Φέτος, συμπληρώνονται 204 χρόνια από την Ελληνική Επανάσταση του 1821. Ένα καταλυτικό γεγονός που σφράγισε τη νεότερη ιστορία και αποτελεί την αφετηρία της δημιουργίας του έθνους-κράτους. Ηρωικές μάχες, ο ξεσηκωμός των υπόδουλων Ελλήνων εναντίον της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και οι θρυλικές μορφές του Αγώνα συνέβαλαν καταλυτικά στη θεμελίωση του νεοελληνικού κράτους. Τιμούμε κάθε χρόνο στις 25 Μαρτίου την χώρα μας με παρελάσεις, παιδικές γιορτές, βλέποντας ντοκιμαντέρ ή παλιές ταινίες όπως ο Παπαφλέσσας, η Μαντώ Μαυρογένους, η Μπουμπουλίνα, οι Σουλιώτες κτλ. Η Ελληνική Επανάσταση δεν θα μπορούσε να μην εμπνεύσει και τον λογοτεχνικό και συγγραφικό κόσμο, γι’ αυτό και εμείς θα παραθέσουμε και θα προτείνουμε μερικά από αυτά τα βιβλία.
- Η Ματωμένη Αρχόντισσα – Λια Ζώτου & Θοδωρής Καραγεωργίου (Εκδόσεις Ψυχογιός)
‘’Ένας έμπορος από την Οδησσό παίρνει όρκο βαρύ να διαδώσει παντού το όραμα της Φιλικής Εταιρείας. Ένας Ελβετός τυπογράφος αφήνει πίσω τη ζωή του για να λάβει μέρος στην Ελληνική Επανάσταση. Ένα αμούστακο αγόρι γίνεται τρανός καπετάνιος. Μια νεαρή Χιώτισσα δίνει τη δική της μάχη, έχοντας για μοναδικό όπλο την πένα της. Ένας Σουλιώτης βοηθάει μια χριστιανή και μια μουσουλμάνα να δραπετεύσουν από το χαρέμι του Αλή Πασά στα Γιάννενα…’’
Ένα καλογραμμένο βιβλίο που καταφέρνει να συνδέσει τους πρωταγωνιστές μεταξύ τους με φόντο την τουρκοκρατία αλλά και τους αγώνες των Ελλήνων για ελευθερία. Είναι ευκολοδιάβαστο και σε μεταφέρει στην εποχή με την οπτική διαφόρων ανθρώπων, Ελλήνων και ξένων, ανδρών και γυναικών.
- Άγιο Αίμα/Άγιες Ψυχές/Άγια Λευτεριά – Θοδωρής Παπαθεοδώρου (Εκδόσεις Ψυχογιός)
‘’Το μικρό αγόρι κρεμιέται απάνω της, τα χεράκια του δεμένα στον λαιμό της, το προσωπάκι του φωλιασμένο στον κόρφο της. Η μάνα τον σφίγγει στην αγκάλη της, ανασαίνει με λαχτάρα τις ανάσες του και μια στιγμή καρτερά. Μια στιγμή για το στερνό της κοίταγμα, το στερνό της δάκρυ, τα στερνά της λόγια. «Γιε μου… Αϊτέ μου…»…’’
Η τριλογία του 1821 ταξιδεύει τον αναγνώστη από το Σούλι και το Μεσολόγγι μέχρι τα Ψαρά, τη Χίο και την Τριπολιτσά, όπου ήρωες και ηρωίδες του λαού μας παλεύουν σαν ανήμερα θεριά ενάντια στον Τούρκο δυνάστη και χύνουν το αίμα τους για την ελευθερία και την πατρίδα τους. Η γραφή του συγγραφέα είναι ιδιαίτερη, με λαογραφικά στοιχεία και λυρισμό. Υπάρχουν ακόμη περιγραφές γεγονότων που δεν γνωρίζουμε από τα σχολικά βιβλία και μας γίνονται γνωστά μέσα από αυτή την τριλογία. Πολύ βοηθητικές είναι και οι σημειώσεις του συγγραφέα, ώστε να κατανοήσει το κοινό καλύτερα τη συγκεκριμένη εποχή.
- Ραγιάς. Μέρες και Νύχτες του 1821 – Γιάννης Καλπούζος (Εκδόσεις Ψυχογιός)
‘’1816-1829. Πάτρα, Τριπολιτσά, Ναύπλιο, Μεσολόγγι…
«Θέλω να μην είμαι ραγιάς σε κανέναν. Ραγιάς σε τίποτα!». Αφότου ο Αγγελής βρέθηκε φυλακισμένος στο κοτέτσι του Σαχίν Αγά, το μίσος φώλιασε στην ψυχή του σαν φαρμακερό φίδι.
Κατά την εκρηκτική και συγχρόνως σαγηνευτική πορεία του μπαίνει στη δούλεψη ενός στρυφνού και τσιγκούνη πραματευτή, που σου πουλά κωλοφωτιά για καντήλι. Τον ζώνει το μολυβένιο σύγνεφο της σκλαβιάς και του εξευτελισμού των ραγιάδων. Σμίγει με την Κερασία, όπου στο πρόσωπό της βουτάνε και κολυμπούν τα όνειρα. Απαντιέται με κοτζαμπάσηδες, κολίγους και συμπολεμιστές, που είναι πιότερο από αδέρφια και γυναίκα την ώρα της μάχης, ενώ ένα τρομαγμένο Τουρκόπουλο γαντζώνεται πάνω του….’’
Το συγκεκριμένο βιβλίο είναι γραμμένο σε μορφή ημερολογίου και περιγράφει την ζωή ενός νεαρού άνδρα κατά τη διάρκεια της ζωής του μέσα στην Τουρκοκρατία και στους αγώνες για την Ελευθερία. Φυσικά, εκτός από τα ιστορικά γεγονότα που αναφέρονται, σκιαγραφούνται και χαρακτήρες ανθρώπων είτε είναι Έλληνες, Τούρκοι, άνδρες, γυναίκες ή Χριστιανοί, Μουσουλμάνοι, Εβραίοι.
- Ο Πρώτος Αμέθυστος – Μελίνα Τσαμπάνη (Εκδόσεις Ωκεανός)
‘’Έτος 1798. Στην τουρκοκρατούμενη Τήνο γεννιέται ο δευτερότοκος γυιός του Γιώργη Σκαρλάτου, ο Μιλτιάδης. Πλάσμα σημαδεμένο από τις μοίρες για μεγάλα κατορθώματα, σε νεαρή ηλικία θα ριχτεί με ορμή στον Ιερό Αγώνα του λαού του για την πολυπόθητη Ελευθερία. Δυο είναι οι μεγάλες επιθυμίες της καρδιάς του: να δει την πατρίδα του απελευθερωμένη από τον αβάσταχτο τουρκικό ζυγό, και να μπορέσει επιτέλους να σβήσει από την καρδιά του εκείνον τον βασανιστικό, τον ασίγαστο έρωτά του για την όμορφη γυναίκα του αδερφού του. Ωστόσο… Ένα λάφυρο που θα πέσει στα χέρια του Μιλτιάδη θα ανατρέψει αναπάντεχα τη ζωή του. Είναι ένα δαχτυλίδι δεμένο με την κατάρα της γυναίκας που το φορούσε… Κι η κατάρα αυτή θα στοιχειώσει τη ζωή του, και θα αλλάξει την πορεία, όχι μόνο της οικογένειάς του, αλλά και των γενεών που θ᾽ ακολουθήσουν…’’
Η Μελίνα Τσαμπάνη, γνωστή τις τηλεοπτικές τις σειρές (Άγριες Μέλισσες, Σιωπηλός Δρόμος, Μάγισσα κτλ), καταφέρνει να κρατά τον τηλεθεατή σε εγρήγορση με την γρήγορη πλοκή αλλά και τους πλούσιους και πολύπλοκους χαρακτήρες που επιλέγει ως πρωταγωνιστές αλλά και ως δεύτερους ρόλους των σειρών της. Το ίδιο θα κάνει και στους αναγνώστες που θα επιλέξουν να διαβάσουν αυτό το ιστορικό μυθιστόρημα που διαδραματίζεται την περίοδο της Τουρκοκρατίας. Η γραφή της συνδυάζει τη λυρικότητα με ρεαλιστικές περιγραφές, δημιουργώντας μια ατμόσφαιρα που σε καθηλώνει. Οι διάλογοι είναι φυσικοί, ενώ η πλοκή ρέει με μια ένταση που κρατά τον αναγνώστη σε αγωνία.
- 21 Ερωτήσεις & Απαντήσεις για το ΄21 – Θάνος Μ. Βερέμης (Εκδόσεις Μεταίχμιο)
Ο Θάνος Μ. Βερέρης προσπαθεί να εξηγήσει και να απαντήσει ιστορικά σε ερωτήματα που έχουν περάσει από το μυαλό όλων μας για την περίοδο της Ελληνικής Επανάστασης, όπως ‘’Γιατί οι πρώτες στρατιωτικές επιτυχίες οδήγησαν τους Έλληνες σε διχόνοια;’’ Ή ‘’Ποια η επίδραση των ξενικών κομμάτων στην ελληνική πολιτική;’’.
- Όσα δεν γνωρίζατε για την Τουρκοκρατία και την Επανάσταση του 1821 – Γιάννης Γρυντάκης, Γιώργος Δάλκος, Άγγελος Χόρτης, Έκτορας Χόρτης(Εκδόσεις Μεταίχμιο)
Στο ίδιο μήκος με το προηγούμενο βιβλίο που προτείναμε, οι συγγραφείς μέσα από σύντομα κείμενα, κάποια σε μορφή ανεκδότων, προσεγγίζουν την Ιστορία από ένα διαφορετικό πρίσμα. Το βιβλίο ρίχνει «αδιάκριτες» ματιές σε σημεία που η έρευνα συχνά αποσιωπά ή αντιπαρέρχεται, προβάλλοντας το άγνωστο, το περίεργο, το «ασήμαντο» – που όμως είναι ιδιαίτερα ενδιαφέροντα και γοητευτικά.
- Μπόνους πρόταση : Μύθοι, Παρεξηγήσεις και άβολες αλήθειες της Ελληνικής ιστορίας 1 & 2 – Σταύρος Παναγιωτίδης (Εκδόσεις Κέδρος)
Στα συγκεκριμένα βιβλία, ο συγγραφέας μέσα από μικρές αφηγήσεις αποκαλύπτει γεγονότα τις ελληνικής ιστορίας που όλοι γνωρίζουμε αλλά ποτέ δεν έγιναν. Μέσα από μια πλούσια αφήγηση, ο συγγραφέας αναλύει τις παρανοήσεις που έχουν διαμορφώσει την ιστορική μας συνείδηση, τοποθετώντας το έργο σε ένα κοινωνικό και πολιτισμικό πλαίσιο που ενθαρρύνει την κριτική σκέψη. Ο Σταύρος Παναγιωτίδης χρησιμοποιεί μια γλώσσα προσιτή και σαφή, γεμάτη χιούμορ και ειρωνεία, που κρατά τον αναγνώστη σε εγρήγορση. Οι αναφορές του σε ιστορικά γεγονότα και πρόσωπα γίνονται με τρόπο που προκαλεί σκέψη και συζήτηση, χωρίς να χάνει τη ροή της αφήγησης. Όποιος ενδιαφέρεται για την ελληνική ιστορία και θέλει να αποκαλύψει τις αλήθειες πίσω από τους μύθους, αυτό το βιβλίο είναι μια εξαιρετική επιλογή.
Όποιο από τα παραπάνω βιβλία επιλέξετε, είμαστε σίγουροι ότι θα το απολαύσετε, ίσως μάθετε κάτι καινούργιο και ίσως αλλάξει και η οπτική σας γωνία σε σχέση με τις γνώσεις που έχουμε όλοι από το σχολείο για την Ελληνική Επανάσταση.
